Tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm do virus đường ruột (thường gặp Coxsackievirus A16 và EV71) gây ra, hay gặp ở trẻ dưới 5 tuổi. Bệnh lây qua nước bọt, dịch phỏng nước và phân của trẻ bệnh, dễ bùng phát ở nhà trẻ, mẫu giáo.
Dấu hiệu điển hình
- Sốt nhẹ đến vừa, mệt mỏi, biếng ăn, đau họng.
- Loét miệng: các vết loét đỏ hay phỏng nước ở niêm mạc miệng, lợi, lưỡi — khiến trẻ bỏ ăn, chảy nước dãi.
- Phát ban dạng phỏng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, gối, mông; không ngứa, không đau.
- Đa số trẻ hồi phục hoàn toàn sau 7–10 ngày.
Dấu hiệu cảnh báo biến chứng — đi viện ngay
- Sốt cao trên 39°C khó hạ hoặc sốt kéo dài trên 2 ngày.
- Giật mình chới với nhiều lần, nhất là lúc thiu thiu ngủ — dấu hiệu rất quan trọng.
- Run tay chân, đi loạng choạng, yếu chi, nôn nhiều.
- Thở nhanh, thở mệt, da nổi vân tím, vã mồ hôi lạnh.
Chăm sóc tại nhà
- Cho ăn thức ăn mềm, nguội, lỏng (cháo, sữa, sinh tố); tránh đồ nóng, cay, chua làm đau vết loét miệng.
- Hạ sốt bằng paracetamol đúng liều theo cân nặng khi sốt từ 38,5°C.
- Vệ sinh thân thể sạch sẽ, không kiêng nước, không chọc vỡ phỏng nước.
- Cách ly trẻ ở nhà 10 ngày, rửa tay xà phòng cho cả trẻ và người chăm sóc, khử khuẩn đồ chơi.
Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu — theo dõi sát dấu hiệu cảnh báo là quan trọng nhất. Khi bé có bất kỳ dấu hiệu nặng nào kể trên, đưa bé đến cơ sở y tế ngay lập tức.