1. Viêm mũi và chảy dịch mũi xuống họng
Đây là nguyên nhân thường gặp.
Khi trẻ nằm, dịch từ mũi có thể chảy xuống phía sau họng, kích thích gây ho. Trẻ có thể kèm:
- Nghẹt hoặc sổ mũi.
- Khịt mũi, hắng giọng.
- Ho tăng khi vừa nằm xuống.
Nếu trẻ thường xuyên hắt hơi, ngứa mũi, nghẹt mũi vào sáng sớm hoặc ban đêm, cần nghĩ thêm đến viêm mũi dị ứng.
2. Hen hoặc tăng phản ứng đường thở
Một số trẻ bị hen không nhất thiết lúc nào cũng khò khè. Ho về đêm hoặc gần sáng đôi khi là biểu hiện nổi bật.
Cần nghĩ đến hen nếu trẻ:
- Ho tái đi tái lại về đêm.
- Ho khi chạy nhảy, vận động.
- Ho khi trời lạnh hoặc thay đổi thời tiết.
- Có tiền sử dị ứng, chàm hoặc gia đình có người bị hen.
3. Ho kéo dài sau nhiễm virus
Sau cảm cúm hoặc viêm hô hấp, đường thở có thể còn nhạy cảm trong một thời gian. Trẻ đã hết sốt và sinh hoạt gần như bình thường nhưng vẫn còn ho, đặc biệt vào ban đêm.
4. Trào ngược dạ dày – thực quản
Một số trẻ có thể ho tăng khi nằm sau ăn do dịch dạ dày trào ngược. Có thể kèm ợ chua, ợ hơi, đau vùng thượng vị hoặc cảm giác khó chịu sau ăn.
Tuy nhiên, không nên cứ thấy trẻ ho đêm là kết luận do trào ngược, vì còn nhiều nguyên nhân khác thường gặp hơn.
Khi nào nên đưa trẻ đi khám?
Nên đưa trẻ đi khám nếu:
- Ho đêm kéo dài hoặc tái phát thường xuyên.
- Ho làm trẻ mất ngủ nhiều.
- Có khò khè hoặc khó thở.
- Ho khi chạy nhảy, vận động.
- Sốt kéo dài.
- Trẻ ăn uống kém hoặc sụt cân.
Nếu trẻ khó thở, tím tái hoặc rút lõm lồng ngực, cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay.
Lời khuyên của bác sĩ
Nếu bé ban ngày gần như bình thường nhưng cứ nằm ngủ lại ho, cha mẹ nên nghĩ đến những nguyên nhân thường gặp như:
Chảy dịch mũi xuống họng – viêm mũi dị ứng – hen/tăng phản ứng đường thở – ho sau nhiễm virus.
Quan trọng là tìm đúng nguyên nhân thay vì chỉ dùng thuốc giảm ho, đặc biệt khi tình trạng ho đêm kéo dài hoặc tái đi tái lại nhiều lần.
BS CKII Trịnh Đình Thế Nguyên
Chuyên khoa Nhi & Dinh dưỡng
